Manampisoa : Lapa anisan’ny tsara tarehy indrindra eny anaty Rova

  • 18 juin 2023

I Manampisoa na i Lapasoa no lapa naorin’ny mpanjaka Rasoherina, izay nanjaka ny taona 1863-1868. Izy no lapa tsara tarehy indrindra tao anaty Rovan’Antananarivo.  Voasokajy ho anisan’ny Lapa maoderina sy lapa lehibe farany natsangana teo ambany fitarihan’ny mpahay maritrano James Cameron sy William Pool.

Eo  atsimon’ny Lapa Mahitsielafanjaka no misy an’i Manampisoa. Midika hoe lanatevina ny tsara efa misy ny anarany.

Ny 25 avrily 1865 no natomboka ny fanorenana azy. Naharitra roa taona ny asa, ary ny volana avrily 1867 no nitokanana azy. Alarobia tamin’ny 4 ora tolakandro ny andro tamin’izay. “Tsy manao afo Antananarivo iray manontolo. Tsy manao afo amin’ny fitokanako trano, fa izaho no manao.  Tsy mahazo misotro toaka; tsy mahazo mifandray tanana akory ny lehilahy sy ny vehivavy. Apoaka ny tafondro manodidina”, hoy ny mpanjaka tamin’izany. Raha hisantatra ny sosoa dia napoaka koa ny tafondro. 80 vava no napoaka tamin’izany ary nozaraina 5 amin’ny fisasaky ny famantaranandro ireo 80 ambara-pahamarain’ny andro.

Nony maraina dia mavo ny lamba, ary niditra daholo, na jiafotsy aza no itafiana. Mbola betsaka ny fomba natao taorian’izay.

Vita tamin’ny alalan’ny hazo sarobidy manontolo ity lapa ity.  Miloko mena sy mainty ranoray izy, izay mirefy 20 metatra ny halavany, 10 metatra ny sakany, ary 17 metatra ny haavony, misy lavarangana kely. Mitsinjara toy izao ireo efitrano anatin’ny lapa: trano fandraisam-bahiny amin’ny rihana ambany, mifanila aminy eo ireo efitrano 4 voatokana ho an’ny mpanjaka toa ny efitranon’ Andrianampoinimerina, efitranon- dRadama I, efitranon-dRanavalona I, ary ny efitranom-pampiratiana ireo fitaovam-piadiana. Ny rihana voalohany koa dia mbola ahitana ireo efitrano voatokana ho an’ny mpanjaka izay, toy ny efitranon’ny praiminisitra Rainilaiarivony, ny efitranon-dRanavalona I, efitranon-dRadama II, efitranon-dRanavalona III, ary ny an-dRasoherina.

Efa nirodana tanteraka ity lapa ity ny taona 1995. Ankehitriny, narenina indray ny lapa.  Fiarovana ny tao trano sy ny kojakoja voatahiry anaty Rova, ary fitahirizana sy fampitana ny harem-bakoka sy soa toavina ao amin’ny Rova no andraikiny ny Ofisin’ny Rovan’i Madagasikara amin’izany.

Partagez :
Mahandry